Home
de Bioakker
Filosofie
Pluktuin
Afrekenen Pluktuin
Boerenmarkt
Groenten
Lezingen
Informatie
Nieuws
Links
anmeldung
21-10-2019 INTERVIEW MET HANNEKE VAN DER MEULEN

Hanneke is veganist, bedrijft topsport voor de Olympische Spelen en wil graag weten hoe je gezonde voeding verbouwd. Veganistische landbouw

Jan is één van de weinige (gelukkigen) die helemaal aan veganistische landbouw doet. Zijn land behandelt hij dus absoluut niet met dierlijke mest. Waarom niet? Omdat je daaarmee toch weer het houden van vee zou goedkeuren en ondersteunen. Gelukkig is er een goed alternatief voor dierlijke mest en dit blijkt veel efficiënter te zijn én het geeft veel smakelijker en gezondere groente en fruit. De grootste uitdaging voor een gezonde biologische landbouw.

Hoe is dit begonnen, Jan?

Ik heb een wetenschappelijke opleiding in Wageningen gevolgd, Plantenveredeling. Dierlijke mest hoorde er gewoon bij. Er is zelfs een heel vak ``Bemestingsleer``.
Tot ik per toeval, eind jaren `80, in Duitsland in aanraking kwam met een groep mensen die allemaal veganistisch en vegetarisch aten en dus ook zonder dierlijke mest hun groente en fruit verbouwden, op een economisch verantwoorde manier. Ik was er zeer door gefascineerd! Wij zijn met het gehele gezin naar Duitsland geëmigreerd en wij konden bij het bedrijf meewerken aan de opbouw. Daar zijn mijn ogen nog meer open gegaan.

Wat leerde je daar?

``Dat je het bodemleven kwalitatief goed en gericht moet voeren, zoals een sporter, zodat de akker op een natuurlijke manier vruchtbaar wordt: geen dierlijke mest uitrijden, maar granen en peulvruchten uitstrooien.``
Het oerwoud groeit ook via dit principe: zaden, blad en vruchten uit de bomen en planten zijn het voedsel voor al het leven boven en onder de grond. Door dit kringloopprincipe met stikstofbinding groeit een bosje uit tot een woud. Een opstapelend overschot dus.

Nu gaan we dit principe toepassen op een akker, waarbij we het overschot kunnen opeten of, grootschaliger gedacht, gaan verkopen, zonder de grond uit te putten.
In de reguliere landbouw geef je granen en peulvruchten als voedsel aan een koe, varken of kip. Deze dieren produceren hieruit vlees, eieren, botten en vervolgens kilo’s waterige stront. Het dier onttrekt uit zijn voedsel alle waardevolle elementen en daardoor is stront een restproduct van minderwaardige inhoud waar nooit meer een volledige plant uit kan groeien. Mest is dus ongeschikte en onvolwaardige plantenvoeding, blijkt bovendien enorm milieuonvriendelijk en kan zelfs gevaarlijk zijn (denk aan Q-koorts) voor de volksgezondheid. Conclusie: verspreid niet de mest, maar de voeding van de dieren over het land.

Naast bouwstoffen bevat voeding ook veel energie. Met deze energie kan bijvoorbeeld de worm topsport bedrijven, door de bodem los te maken en gangen te graven, terwijl hij zijn wormenmest daarbij verspreidt. Een koe verspeelt deze energie in lichaamswarmte en lopen, terwijl hij de grond juist dicht stampt.
Als je al die vitaminen, mineralen en calorieën direct aan de wormen geeft i.p.v. aan de veeteeltdieren, kun je je nu ineens voorstellen hoeveel voordelen dit heeft voor een natuurlijke voeding voor een losse bodem. Alles is optimaal aanwezig voor plantengroei - zonder dierlijke mest!

Zo eenvoudig is het. Dit is de basis van het verhaal.
De kracht schuilt hierin dat de natuur een stikstofbindende plantengroep kent die stikstof (als gas) uit de lucht haalt, en het als opneembare stikstof (element) aan de bodem toevoegt. Alles in deze cyclus draait om het element stikstof. Juist deze plantengroep, waartoe onder andere alle erwten en bonen toe behoren, zorgt voor aanvoer van stikstof die nodig is voor het vormen van planteneiwitten.

En hoe zit het met de aanvoer van alle andere voedingselementen voor plantengroei?
Ik heb nooit tekorten aangetroffen. Er groeien zo veel ‘on’kruiden als ik in het gewas toelaat. Het actieve bodemleven en de wilde kruiden weken de benodigde (sporen)elementen uit de diepgelegen gronddeeltjes los. Een natuurakker trekt ook veel dieren, vogels en insecten aan en ook zij brengen voedingselementen mee. Via neerslag wordt ook het één en ander toegevoegd. Na twee jaar teelt wordt de akker een jaar niet gebruikt en komt tot rust. Na een cyclus van drie jaar is de grond weer in topconditie en ga je weer verder met je teeltplan.

Geweldig! Hoeveel ‘wormen-voer’ heb je nodig?

Ongeveer 1500 kilo per hectare, per jaar. Hiermee kun je heel veel wormen voeren en kweken. Ik gebruik graag tuinbonenzaden met een beetje rogge. Dit laat ik op het land kiemen en vergaan. De wormen, schimmels en bacteriën doen de rest.
Tuinbonen zijn makkelijk te telen en dit gewas verrijkt de grond met stikstof.

Hierdoor heb ik een milieuvriendelijke kringloop gecreëerd - met als resultaat het hele jaar door heerlijke biologische groente en fruit.

Als dit zo simpel is, waarom doet dan ‘niemand’ aan veganistische akkerbouw?

Het is zo simpel, zelfs kinderen begrijpen het. Maar eerst moeten deze kinderen volwassen worden.
Op dit moment is er een overschot aan dierlijke mest. Dat moet men kwijt, en daar houdt de landbouwlobby zich nu mee bezig: ``de koe aan de staart de sloot intrekken”. Bovendien is het met behulp van subsidies voor een boer tegenwoordig nog steeds rendabel om vooral eieren, vlees en zuivel op de markt te brengen. De enorme nadelen van veehouderij wil men niet onder ogen zien, verblind door geld en traditie.

Hoe lossen we dit op, Jan?

De voorwaarde is een groeiende veganistische, of om te beginnen in ieder geval vegetarische levensstijl, die uit de mens zelf moet komen. Pas dan zal men stoppen met de intensieve veehouderij. De intensieve veehouderij is heel inefficiënt. We hebben kilo’s peulvruchten nodig voor een stukje vlees. Met groenten kun je veel meer mensen gezonder voeden op dezelfde oppervlakte met minder water en energie. Er is zoveel honger in de wereld. Hoe moeilijk kan het zijn? Als je een deel van de peulvruchten weer op het land strooit behoud je vruchtbare grond en kun je er uiteindelijk nog veel meer mensen met heerlijke groenten en fruit mee voeden. Alle ‘landbouw-huisdieren’ moeten uiteindelijk uit het systeem. De overheid moet ingrijpen voor dat het te laat is.

Omdat dit niet vanzelf zal gebeuren hoop ik op een bewustzijnsverandering bij de mensen.
Sowieso kunnen de mensen die dit lezen deze methode al heel gemakkelijk in hun eigen (volks)tuin toepassen. Het is efficiënt, schoon, veilig en ook nog eens goedkoper dan het gebruik van dierlijke mest.
Laat bijvoorbeeld eens duivenvoer (hoogwaardig, makkelijk te verkrijgen, liefst bio) in water kiemen en rotten. Verspreid het luchtig en los over de grond. De wormen doen de rest voor je. Wormen hebben een beginproduct nodig, geen eindproduct zoals compost!

Wat is er dan mis met een composthoop?
In het bos, in de natuur vind je geen broeierige composthopen waaruit een groot deel van de voedingselementen in gasvorm de atmosfeer in verdwijnen. In de natuur wordt alles vlak over de aarde uitgestrooid. De bouwvoor is jouw humusbron: met de juiste temperatuur en met het juiste bodemleven.

Waar kunnen mensen jouw groente en fruit kopen?

Het hele jaar door in Zutphen op de zaterdagmarkt. Ook verkoop ik daar super zaaizaden uit eigen biologisch-veganistische rassenveredeling, geselecteerd op goede smaak en houdbaarheid. www.bioakker.nl


Terug naar berichtoverzicht